December is officieel de maand van gezellig binnen zitten, eten dat nooit opgaat en sportplannen die elk jaar moedig worden geparkeerd tot na de oliebollen. Iedereen bewaart motivatie alsof er geen beter startmoment is dan 1 januari. Dat idee is heroïsch, maar niet functioneel. De werkelijkheid is minder charmant: juist in december komt u makkelijker in beweging, omdat niemand kijkt en u dus niets hoeft te bewijzen.
December zetten we misschien automatisch wel weg als: te druk, te koud, te donker. Ook als het niet écht druk is voor ons. Terwijl u waarschijnlijk meer tijd heeft dan u denkt. Dit komt omdat de dynamiek anders is: werk vertraagt, agenda’s lopen leeg, sociale afspraken concentreren zich in week 51 en 52 en tussendoor ligt ruimte.
De sportwereld verheerlijkt de mythe van de frisse start. Alsof beweging begint zodra de vuurpijlen zijn gelanceerd. In de echte wereld begint iets pas als u begint. En december heeft deze 5 verrassende voordelen:
Sportscholen zijn halfleeg. De loopgroep in het park bestaat uit drie mensen en een hond en in het zwembad beweegt het water zo nu en dan door de enige zwemmer die daar baantjes trekt. De rijen zijn soms zo kort mogelijk en voor de spiegels staan weinig mensen met zwetende voornemens. Banner met quotes om “samen naar nieuw level” te jagen liggen opgerold in de kast rond.
Nu zal dit niet helemaal opgaan voor elke sportschool, maar het idee nodigt wel uit om de strijd aan te gaan met die eerste pondjes.
“Een stevige wandeling in de kou werkt beter dan die in augustus.”
Wanneer u in januari begint, voelt het bijna competitief: iedereen begint en bovendien wilt u niet degene zijn die op Blue Monday de handdoek in de ring gooit. Die ene maandag in het nieuwe jaar waarin mensen hun goede voornemens alweer overboord hebben gegooid.
Als iedereen begint, meet iedereen zichzelf. U kijkt naar conditie, naar schema’s, naar routine. Het voordeel van december is dat er niemand kijkt. Uw buurvrouw denkt dat u boodschappen haalt, terwijl u warm loopt op die loopband. Het is grandioos omdat u zich helemaal kunt concentreren op het bewegen.
Marathons zijn niet nodig en u hoeft niet terug te keren naar 1983 toen u kon schaatsen zonder kniepiep. Micro-workouts zijn uw geheime truc.
6 tot 12 minuten, langer hoeft het niet. Wetenschappers hebben een mooi woord voor korte, intensieve sessies. U mag het vergeten, zolang u onthoudt dat het werkt. Trap op, trap af. Wandelen met versneld tempo en squats tegen de muur. Het voelt bizar klein, maar in december is klein volledig acceptabel (daarna trouwens ook).
Iedereen klaagt dat het koud is. Koude lucht, koude grond, koude handen. En toch is de fysiologie verrassend vriendelijk: bewegen in kou verhoogt namelijk de bloedcirculatie, activeert spieren anders en vraagt het lichaam harder te werken om warm te blijven. Dat betekent dat zelfs een stevige wandeling meer oplevert dan in augustus.
U werkt harder, maar zonder dat u het merkt. Helemaal passend voor u als u wel van efficiëntie houdt, maar niet grootpraat.
Hoewel het tegenstrijdig lijkt met het eerste punt dat ik hiervoor noemden, helpt sporten met anderen tegen eenzaamheid. Ik noem het tegenstrijdig omdat ik u net de droom heb voorgelegd van een stil zwembad en een mini-groepje work-out-mensen in een bos. Maar waar u anderen om u heen kunt verzamelen, is het wel degelijk een waarheid als een koe dat samen sporten helpt als u eenzaamheid ervaart. Een groepje wandelen, een uurtje schaatsen, een winterrun met buren. Het is sport en de sociale winst is vaak groter dan de fysieke.
Als u eerlijk bent, zijn de beste sportherinneringen minder sport en meer mens. Vroeger schaatsen op natuurijs, chocolademelk na afloop, buurman die te koude vingers had om zijn veters te strikken en niet de rondetijden – al mogen die er ook zijn.
U bent 50-plus en mogelijk een perfecte student om door een personal trainer met neon sneakers opgeleid te worden. U bent iemand die uw lichaam kent, inclusief de knarsgeluiden bij het opstaan. Maar blijf er niet in hangen: gewoon doen.
U wilt vernieuwen, maar met waardering voor hoe dingen vroeger werkten. Hoe sporten werkte toen u jonger was: niet als lifestyle, maar als onderdeel van het leven.
Daarom werkt het december: het is zelfs bijna ouderwets. Bewegen hoorde vroeger bij de winter. Wandelend in de kou, schaatsend op slootjes of grote meren, fietsen door wind op weg naar bezoek. Nu heet dat ‘training‘, toen heette dat de ‘kortste route’.
En de win-win van sporten in december? Dat is het feit dat het makkelijker is om in januari Blue Monday te verslaan, want op de dag dat veel anderen hun voornemens aan de wilgen hangen, hebt u al een gewoonte opgebouwd.