Het kan zomaar gebeuren. Bij iedereen. Het is leuk geweest op vakantie en er waren zóveel fantastische uitstapjes dat kiezen ronduit een onmogelijkheid werd.  De drankjes waren iets duurder of het plan om bij de lokale supermarkten in te slaan werd net wat vaker vervangen voor een etentje. Is dat erg? De vraag stellen is onnodig schuldgevoel proeven. Natuurlijk is het belangrijk grip op geld te houden. En idealiter is het financiële plaatje in balans met genieten van de tijd. Hoe is dat niveau netjes te houden en vooral: is er een truc zonder enig schuldgevoel na te genieten van de vakantie?

We nemen eerst héél eventjes een kijkje in de cijfers.

Hoe vaak gebeurt dit?

In een onderzoek van het Nibud, dat helaas al nét even langer geleden is, blijkt dat 45% van de Nederlanders tijdens de vakantie meer geld uitgeeft dan vooraf bedacht. Mensen die van tevoren financieel gezien ‘op de dolle pof’ op pad zijn gegaan, zijn sneller meer geld kwijt dan mensen die een vakantiebegroting maken. Volgens het CBS (2025) geven Nederlanders gemiddeld €111 per vakantiedag uit (in de zomer). Maar… er is wél een verschil tussen de vakantiegenieters die bínnen Nederland blijven en die naar het buitenland gaan. Voor een vakantie in eigen land geven mensen zo’n €72 per dag uit; een dagje in het buitenland kost zo’n €125 per dag.

Monopolygeld

en de boog die niet altijd strak kan staan

Ja, echt. Buitenlands geld voelt een beetje zoals bij het spel Monopoly. Namelijk een ietsjepietsje nep. Maar dat is het niet natuurlijk; het bedrag na het inloggen op ING of Rabobank bevestigt dit. Een vreemde valuta voelt aan alsof het minder erg is van alles uit te geven. Toegeven? Ook dat is een tikje vakantiegevoel – gewoon even genieten.

Thuis zorgen de vaste routines en de administratieve week- of maandcheck ervoor dat we niet constant de duurste producten uit het schap pakken. Vaak hebben we daar wel een ritme in weten te vinden, waardoor we lekker eten zonder dat het al te veel geld kost. Op vakantie is dit ritme simpelweg anders. En zoals al eerder gezegd is vakantie bij uitstek het moment om heel even de discipline los te laten. De boog kan niet altijd gespannen staan. Toegeven aan dit vrije gevoel maakt dat de periode na de vakantie niet aanvoelt als een sleur.

Balanceren

Komt die tijd na de vakantie terug? Pas dan op dat het doen van de administratie niet de pret dempt. Denk bij het bekijken van de cijfers terug aan die mooie moment en geniet nog even na. Ja, het heeft in cijfers iets gekost, maar dat is de ontspanning dan ook meer dan waard.

September en misschien het najaar worden misschien een tikje zuiniger hierdoor.
Dus hier nog een paar tips:

• Vergeet niet in kaart te brengen waar het misschien toch een beetje minder mocht.
  Een eventuele schrik omzetten in concrete cijfers geeft rust.
• Hoeveel ruimte is er voor vaste lasten die automatisch worden afgeschreven. Kan daar een tijdje wat vanaf?
• En hoeveel euro’s kunnen er concreet gespaard worden? Ook hier geld dat een concreet bedrag rust geeft.
  Als het vaag blijft, is het een bron van onrust. Dat werkt nadelig op het after-holiday-gevoel.
  Reserveer dit bedrag direct na de vakantie.
• Gebruik de volgende vakanties met een gevoel van geleerd te hebben, maar wel met kwaliteit te blijven genieten.
  Die volgende vakantie moet natuurlijk niet een straf worden.

En dan?

Schuldgevoel ontstaat vaak als er een plan mist, niet door de uitgave. Door een bewuste keuze vooraf te maken, gaat het een volgende vakantie ongetwijfeld beter. Wetenschappelijke onderzoekers  van de San Francisco State University, Cornell (hele mond vol), hebben aangetoond dat geld dat besteed wordt aan ervaringen (zoals reizen) méér welzijn oplevert dan dat er geld wordt uitgegeven aan spullen. Waarom? Herinneringen blijven, spullen slijten.

Vergeet ook niet dat ‘voorpret’ en ‘herinneringen’ grátis geluk opleveren. Welke Nederlander wil dat nu niet?